Həyət daxilində avtomobil saxlamağa görə cərimə yazıla bilərmi?Yaşayış binalarının həyətlərində avtomobillərin harada saxlanılması məsələsi sürücülər arasında tez-tez mübahisələrə səbəb olur. Bəzi sürücülər hesab edirlər ki, ərazidə “Dayanmaq qadağandır” nişanı yoxdursa, avtomobili istənilən yerdə saxlamaq mümkündür və buna görə cərimə tətbiq edilə bilməz. Lakin avtomobilin həyət daxilində saxlanılması hər vəziyyətdə qayda pozuntusu hesab edilməsə də, onun giriş-çıxışa mane olması və digər şəxslərin hərəkətini məhdudlaşdırması məsuliyyət məsələsini gündəmə gətirə bilər. Bəs belə hallarda sürücüyə cərimə yazılması nə dərəcədə qanunidir və cərimənin hansı qurum tərəfindən tətbiq olunduğunu necə müəyyənləşdirmək olar?Nəqliyyat üzrə ekspert Rüfət Əmiraslanov Oxu24.com-a açıqlamasında məsələ ilə bağlı fikirlərini bölüşüb.Ekspert bildirib ki, sosial şəbəkələrdə yayılan videolardan birində qara rəngli avtomobilin sürücüsü həyət daxilində maşın saxladığına görə cərimələnməsinin qanunsuz olduğunu iddia edir. Sürücü ərazidə “Dayanmaq qadağandır” nişanının olmadığını əsas gətirərək ona cərimə tətbiq edilə bilməyəcəyini düşünür. Lakin Rüfət Əmiraslanovun sözlərinə görə, məsələyə yalnız yol nişanının olub-olmaması baxımından yanaşmaq düzgün deyil.Onun sözlərinə görə, Azərbaycan Respublikasının yol hərəkəti qaydalarında avtomobillərin dayanması və durması ilə bağlı müəyyən məhdudiyyətlər nəzərdə tutulub. Qaydaların 52-ci maddəsi çərçivəsində də avtomobilin saxlanıldığı yer və bunun digər şəxslərin hərəkətinə yaradacağı maneə nəzərə alınmalıdır. Videoda görünən vəziyyətdə avtomobilin birbaşa darvazanın qarşısında saxlanılması nəticəsində giriş-çıxış məhdudlaşırsa, bu hal qanunvericiliyin tələbləri baxımından qiymətləndirilməlidir.Ekspert vurğulayıb ki, avtomobilin həyət daxilində saxlanılması sürücünü yol hərəkəti qaydalarına əməl etmək öhdəliyindən azad etmir. Ərazidə qadağanedici nişanın olmaması da avtomobili istənilən nöqtədə saxlamaq hüququ yaratmır. Əsas məsələ avtomobilin yerləşdirildiyi yerin digər nəqliyyat vasitələrinin və piyadaların hərəkətinə, eləcə də əraziyə giriş-çıxışa mane olub-olmamasıdır.Rüfət Əmiraslanov qeyd edib ki, sürücülər avtomobillərini saxlayarkən darvazaların, giriş-çıxış yollarının və insanların sərbəst hərəkəti üçün nəzərdə tutulan sahələrin qarşısını bağlamamalıdırlar. Avtomobilin bu cür yerlərdə saxlanılması digər şəxslərin əraziyə daxil olmasına və ya oradan çıxmasına maneə yaradırsa, məsələ müvafiq hüquqi norma əsasında qiymətləndirilə bilər. Bununla belə, hər bir konkret hadisədə cərimənin qanuniliyini müəyyənləşdirmək üçün pozuntunun hansı qayda əsasında rəsmiləşdirildiyinə baxmaq lazımdır.Ekspert cərimənin hansı qurum tərəfindən tətbiq edildiyinin müəyyənləşdirilməsi məsələsinə də toxunub. Onun sözlərinə görə, sürücülər aldıqları cərimənin mənbəyini dəqiqləşdirmək üçün inzibati xəta haqqında protokolda və ya elektron bildirişdə göstərilən məlumatları yoxlaya bilərlər. Sənəddəki müvafiq məlumatlar cəriməni hansı qurumun rəsmiləşdirdiyini və hansı qayda pozuntusunun əsas götürüldüyünü müəyyənləşdirməyə kömək edir.Rüfət Əmiraslanovun sözlərinə görə, “AzParking” tərəfindən tətbiq olunan cərimələrlə digər səlahiyyətli qurumların rəsmiləşdirdiyi cərimələri fərqləndirmək vacibdir. Sürücü ona göndərilən bildirişdəki məlumatları diqqətlə araşdırmalı, cərimənin hansı əsasla tətbiq olunduğunu öyrənməli və qərarla razılaşmadığı halda qanunvericilikdə nəzərdə tutulan qaydada etiraz etmək imkanlarını nəzərdən keçirməlidir.Beləliklə, həyət daxilində avtomobil saxlamağa görə cərimə tətbiq edilib-edilməməsi yalnız “Dayanmaq qadağandır” nişanının mövcudluğu ilə müəyyənləşmir. Avtomobilin darvazanın qarşısında saxlanılması və giriş-çıxışa maneə yaratması da hüquqi qiymətləndirmə tələb edən haldır. Sürücülər belə vəziyyətlərdə həm yol hərəkəti qaydalarını, həm də digər şəxslərin sərbəst hərəkət və giriş-çıxış imkanlarını nəzərə almalıdırlar.Turan Etibaroğlu