"Bu məsələ Türkiyə dövlətinin deyil, bir partiyaya bağlı qrupların işidir" - AÇIQLAMA

Son dövrlər Türkiyədə bəzi qrupların Azərbaycan Prezidentinə və Azərbaycan dövlətinə qarşı səsləndirdiyi fikirlər, eləcə də sosial şəbəkələrdə aparılan kampaniyalar iki ölkə arasındakı münasibətlər ətrafında müzakirələrə səbəb olub. Azərbaycan və Türkiyə arasında tarixi, milli, mənəvi və mədəni bağların mövcudluğunu vurğulayan politoloq Oktay Qasımov hesab edir ki, ayrı-ayrı siyasi və dini qrupların fəaliyyəti iki qardaş dövlətin münasibətlərinə xələl gətirə bilməz.Politoloq Oqtay Qasımov bu barədə Oxu24.com-a açıqlamasında bildirib ki, Türkiyədə bəzi qrupların Azərbaycan Prezidentinə və Azərbaycan dövlətinə qarşı qərəzli kampaniya aparması təəssüf doğurur.“Son dövrlər Türkiyədə bəzi qrupların Azərbaycan Prezidentinə və Azərbaycan dövlətinə dil uzatmaları, bizə qarşı qərəzli kampaniya aparmaları, əlbəttə ki, təəssüf doğurur. Çünki Azərbaycan və Türkiyə iki müttəfiq, dost və qardaş dövlətdir. Bizim münasibətlərimiz hansısa siyasi konyunkturadan deyil, daha çox tarixi, mənəvi, mədəni və milli dəyərlərə əsaslanan bağlardan qaynaqlanır. Bu bağlar olduqca dərindir və hansısa könül bulandıran kampaniyalar bu münasibətləri qətiyyən pozmaq iqtidarında deyil.Bu məsələlərə baxdığımızda ilk növbədə qeyd etmək lazımdır ki, Türkiyə cəmiyyəti olduqca rəngarəng və müxtəlif bir cəmiyyətdir. Türkiyə çoxmillətli dövlətdir. Burada onlarla millətin və xalqın nümayəndələri, etnik qruplar yaşayır. Türkiyə cəmiyyəti olduqca ideoloji cəmiyyətdir. Burada çox müxtəlif siyasi cərəyanlar, o cümlədən dini cərəyanlar var. Türkiyə coğrafiyası başdan-başa təriqətlərlə zəngin, müxtəlif dini qruplaşmaların rahat şəkildə fəaliyyət göstərdiyi bir coğrafiyadır.Bu dini qrupların, özünü dindar adlandıran kəsimin, əlbəttə ki, bu proseslərdə rolunu biz neqativ yöndə görürük. Türkiyədə öz dövlətinə, milli maraqlarına bağlı olan və öz dövlətinin maraqlarını öndə tutan, sayı milyonlarla ölçülən, dininə bağlı və ibadətli insanlar yaşayır. Amma eyni zamanda Türkiyədə hələ də yüz il bundan əvvəl Atatürkün qurduğu dünyəvi dövlətlə barışmayan, şəriət qaydalarını arzulayan, xurafat xülyasında olan qruplaşmalar da fəaliyyət göstərir.Bu dindar deyil, kindar təbəqələr, bir daha qeyd edirəm, özləri Türkiyə Cümhuriyyətinin ən böyük düşmənləri və ən böyük təhdidləridir.Məhz bu qruplaşmaların, bu qrupların əksəriyyəti həm də xaricdən idarə olunan qruplardır. Biz bu qrupların heç birinin nə Amerikaya, nə İsrailə, nə də digərlərinə qarşı hansısa etirazını görmədik. Bu qrupların dərdi elə Türkiyənin dünyəvi dövləti ilədir, o cümlədən bu gün Azərbaycanın dünyəvi dövlət quruluşu ilədir. Ona görə də biz fərqləndirməliyik: Türkiyə cəmiyyətində, qeyd etdiyimiz kimi, çoxçeşidlilik və müxtəliflik var və bu qrupları da bir-birindən ayırmalıyıq”, – deyə politoloq bildirib.Oqtay Qasımovun sözlərinə görə, Türkiyədəki ayrı-ayrı qrupların mövqeyi Azərbaycan və Türkiyə dövlətləri arasındakı münasibətlərin ümumi xarakterini müəyyənləşdirmir. O hesab edir ki, iki ölkənin strateji maraqları və gələcəyə yönəlmiş baxışları üst-üstə düşür.“Bütün hallarda, əlbəttə ki, Türkiyə dövlətinin və Azərbaycan dövlətinin münasibətlərinə bu məsələlər zərrə qədər təsir etməyəcək. Çünki bizim qeyd etdiyimiz çox dərin bağlarımız var və gələcəyə yönəlik strateji baxışlarımız üst-üstə düşür.Türkiyə Azərbaycan üçün nə qədər dəyərli, qiymətli, önəmli müttəfiq, dost və qardaşdırsa, Azərbaycan da eyni şəkildə Türkiyə üçün o qədər önəmli, dəyərli və qiymətlidir. Biz iki güclü dövlət olaraq ‘bir millət, iki dövlət’ anlayışı ilə münasibətlərimizi qurmuşuq. Əlbəttə ki, düşünürük ki, gələcəkdə ‘bir millət, beş-altı dövlət’ və sair, daha çox dövlət anlayışı ilə biz qlobal gücə də çevrilə bilərik”, – deyə o vurğulayıb.Politoloq qeyd edib ki, Türkiyədə Atatürk prinsipləri və onun qurduğu dünyəvi dövlət modeli ilə barışmayan bəzi dini çevrələr AKP hakimiyyəti dövründə daha çox siyasi təsir imkanları əldə ediblər.“O baxımdan təəssüf doğuran hal budur ki, qeyd etdiyimiz həmin dini çevrələr, özünü, dırnaq arasında, mən bunu xüsusi qeyd etmək istəyirəm, çevrələr – AKP iqtidarına yaxın olan bir çox dairələrdir. Təəssüf ki, Atatürk prinsipləri ilə, Atatürkün qurduğu dövlət modeli ilə barışmayan bu qruplar AKP hakimiyyəti dövründə siyasətə daha çox təsir etməyə başladılar və güc qazandılar.Amma onların da buna gücü yetməyəcək. Azərbaycan-Türkiyə münasibətlərini pozmaq onların nə həddinədir, nə də imkanları daxilindədir. Çünki Türkiyənin də dünyəvi, laik və Azərbaycan-Türkiyə münasibətlərinin dəyərini bilən milyonlarla vətəndaşı, önəmli siyasətçiləri, ictimai xadimləri və aydınları var. Onlar da bu məsələlərlə bağlı öz mövqelərini açıq şəkildə ifadə edirlər”, – deyə politoloq bildirib.Oqtay Qasımov sonda vurğulayıb ki, Türkiyədə Azərbaycana qarşı aparılan kampaniyalar bütövlükdə Türkiyə dövlətinin mövqeyi kimi qiymətləndirilməməlidir.“Məhz bu baxımdan hesab edirəm ki, bəli, bu məsələ Türkiyə dövlətinin deyil, bir partiyaya bağlı qrupların işidir. Bu cür kampaniyalar və həmin qrupların münasibəti Azərbaycan-Türkiyə münasibətlərinə heç bir xələl gətirməyəcək”, – deyə politoloq Oqtay Qasımov bildirib.Turan Etibaroğlu